W Medycynie chińskiej szczególny nacisk kładzie się na życie w harmonii z porami roku. Każda z pór roku wywiera na nas z określony wpływ, mimo, że nie zawsze zdaje sobie z tego sprawę [wiosną nosimy lżejsze ubrania, jemy mniej sycące potrawy, spędzamy więcej czasu na dworze]. W adaptacji do zmieniających się warunków klimatyczne pomagają nam sezonowe i lokalne produkty spożywcze. Rośliny uprawiane w danej porze są świeże, charakteryzuje się odpowiednio energią oraz mają najlepszy smak.
Wiosna to pierwsza pora roku w Chińskim kalendarzu, zaczyna się na początku lutego – pierwszy sezon słoneczny Li Chun „Początek Wiosny”.
W tym czasie ziemia ponownie budzi się do życia, energia przechowywana pod jej powierzchnią zaczyna unosić się, można to zaobserwować w postaci kiełkujących roślin, pojawiających się na drzewach liściach. To pora roku, która charakteryzuje się silnym wzrostem, ruchem i ekspansją.
Wiosna to pora roku powiązana z systemem Wątroby, która odpowiada za harmonijny przepływowi Qi w organizmie. Przechowuje ona również Krew i wspiera jej regenerację, odżywiania mięśnie i ścięgna . W Medycynie chińskiej wiosna kojarzona jest z Wiatrem – symbolem gwałtownych zmian. Raz jest ciepło, raz zimno, pogoda jest bardzo zmienna. Nie należy zbyt szybko zrzucać zimowego ubrania.
Wiosną powinniśmy spędzać więcej czasu na świeżym powietrzu, rozluźnić się, nie spieszyć i chłonąć energię tej pory roku. To nie jest jeszcze czas na pełną aktywność. Ćwiczenia fizyczne powinny skupić się na rozciąganiu mięśnie i rozluźnieniu ścięgien.
Dieta wiosenna:
Pożywienie tej porze roku powinno wspierać fizjologiczny ruch Qi oraz wspierać funkcje Śledzony i Wątroby. Dieta powinna być lżejsza, wskazane jest by zawierała ona charakterystyczne dla wiosny młode rośliny, świeżą zieleninę.
- Dobre wiosenne jedzenie zawiera szczypiorek/siedmiolatkę, pory, pszenicę, kolendrę, grzyby, kiełki wszelkie zielone liście.
- Korzystne jest stosowanie ziół przyprawowych o smaku ostrym: bazylia, fenkuł, majeranek, rozmaryn, kminek, koper. Wiosenne zioła takie jak: mięta, melisa, czosnek, rukola rozbudzają nasze zmysły.
- Wiosna to czas nowalijek. Młode buraczki, marchewki i inne słodkie warzywa pochodzące z wiosennego przerwania w ogrodzie dostarczają rozluźniającego smaku słodkiego, są bogate w chlorofil.
- Inne zalecane produkty to te o smaku słodkim i ostrym takie jak rzodkiewki, groszek cukrowy, szpinak, uspakajają one układ trawienny i wspierają ożywianie.
- Smak słodki rozluźnia nasze ciało a smak ostry pobudza rozprzestrzeniający się ruch energii w ciele, czyli zawsze podążamy za Qi natury.
- Zalecane są również lekko ogrzewające takie jak np. fenkuł, gryka, czyli produkty o jakości ruchu wznoszącego.
- Produkty o smaku kwaśnym, najlepiej w postaci kiszonek – regulują szybko wznoszące się w tym okresie Yang Wątroby.
- Pożywienie o kolorze zielonym i neutralnej bądź chłodnej termice: zielona herbata, szpinak, seler.
- Wskazane są również dobrej jakości tłuszcze i oleje które występują w rybach, orzechach i nasionach.
- Osoby o zdrowy układzie pokarmowy mogą spożywać więcej produktów surowych.
- Z metod gotowania w okresie wiosny najbardziej poleca się gotowanie na parze, blanszowanie, szybkie smażenie, duszenie.
- Wiosną warto wprowadzić niewielką ilość naturalnie gorzkich produktów, szczególnie młodych zielonych warzyw liściastych, takich jak rukola, cykoria czy mniszek. W ujęciu Medycyny Chińskiej smak gorzki opisywany jest jako wspierający równoważenie procesów określanych jako „Gorąco” oraz sprzyjający odczuciu lekkości po posiłkach. Kluczowe jest jednak umiarkowanie i wybór prostych, roślinnych źródeł tego smaku.
Powinno unikać się gorącego i tłustego pożywienia oraz nadmiar smaku kwaśnego ponieważ może on doprowadzić do zastoju Qi Wątroby. Produkty mięsne też nie są zalecane w dużych ilościach [zwyczajowo nie zabijało się zwierząt w okresie wiosennym bo to był czas przeznaczony na reprodukcję].
Główna patologią systemu Wątroby, która szczególnie manifestuje się wiosną jest syndrom zastoju Qi Wątroby, a najważniejszym zaleceniem to NIE DAĆ SIĘ WYPROWADZIĆ Z RÓWNOWAGI, ponieważ złość jest jedną z najbardziej destrukcyjnych emocji,
Tekst ma charakter edukacyjny i przedstawia założenia Medycyny Chińskiej jako systemu tradycyjnego. Nie stanowi porady medycznej ani nie zastępuje konsultacji ze specjalistą.
