Xing Ren – dlaczego pestka moreli to nie surowiec leczniczy TCM
W ostatnich latach coraz więcej osób kupuje pestki moreli w sklepach ze „zdrową żywnością”, traktując je jako naturalny i terapeutyczny produkt medycyny chińskiej. Często można usłyszeć, że „w TCM stosuje się pestki moreli”, więc ich jedzenie ma być zdrowe i bezpieczne. Z punktu widzenia klasycznej i klinicznej medycyny chińskiej jest to jednak poważne uproszczenie.
W TCM nie pracujemy na „produkcie naturalnym” w sensie żywieniowym, lecz na ściśle określonym materiale leczniczym. W przypadku Xing Ren różnica ta ma realne znaczenie kliniczne i bezpieczeństwa.
Czym jest Xing Ren w medycynie chińskiej?
Xing Ren (Semen Armeniacae) to nie cała pestka moreli. Materiałem leczniczym jest: nasiono pozbawione zewnętrznej skórki, z usuniętym zarodkiem, odpowiednio przygotowane farmakognostycznie.
Zarówno skórka, jak i zarodek zawierają frakcje uznawane w TCM za toksyczne. Dlatego w klasycznej praktyce surowiec ten zawsze podlega obróbce, zanim zostanie użyty klinicznie.
Jedzenie całych, nieobranych pestek moreli nie jest tym samym, co stosowanie Xing Ren w TCM.
Rodzaje Xing Ren a jakość surowca
W zależności od pochodzenia i obróbki wyróżniamy kilka form Xing Ren, które różnią się właściwościami, ale łączy je jedno: żadna z nich nie jest stosowana w postaci surowej pestki ze skórką.
Ku Xing Ren / Bei Xing Ren (gorzkie) – najczęściej używane w praktyce klinicznej. Skuteczne, ale o wyższej toksyczności – wymagają szczególnie starannego przygotowania.
Tian Xing Ren / Nan Xing Ren (słodkie) – łagodniejsze, mniej toksyczne, bardziej nawilżające. Mogą być używane także jako pokarm, ale nadal po odpowiedniej obróbce.
Chao Xing Ren (prażone) – lepiej tolerowane przez osoby z osłabionym układem trawiennym i tendencją do luźnych stolców.
Xing Ren Shuang (odtłuszczone) – pozbawione właściwości nawilżających jelita, ale nadal użyteczne w leczeniu kaszlu.
Jak rozpoznać dobrej jakości Xing Ren?
W TCM jakość materiału leczniczego nie jest kwestią estetyki ani marketingu, lecz funkcji klinicznej i bezpieczeństwa.
Dobrej jakości Xing Ren powinno być:
- pełne, jędrne i równe,
- jednolite pod względem wielkości,
- bez wycieku oleju (olej świadczy o starzeniu się surowca),
- o odpowiednim smaku (gorzkim w przypadku Ku Xing Ren),
- obrane i pozbawione zarodka.
Produkt sprzedawany jako „pestka moreli w skórce” nie spełnia tych kryteriów.
Skąd wzięło się nieporozumienie?
Popularność pestek moreli wynika głównie z narracji dietetycznej i marketingowej, a nie z tradycyjnej farmakologii chińskiej. W TCM forma surowa nie jest tożsama z formą leczniczą (dotyczy to wielu ziół), „naturalne” nie zawsze znaczy „bezpieczne”, obróbka surowca jest integralną częścią terapii, a nie dodatkiem. Dlatego utożsamianie Xing Ren z surową pestką moreli prowadzi do błędów i nieporozumień.
Xing Ren to surowiec leczniczy, a nie przekąska ani suplement diety. Jego jakość i bezpieczeństwo zależą od:
- właściwego typu nasiona,
- usunięcia skórki i zarodka,
- odpowiedniej obróbki,
- świadomego użycia klinicznego.
Dla praktyka TCM to wiedza podstawowa. Dla pacjenta — informacja, która chroni zdrowie. I właśnie dlatego warto jasno powiedzieć: nie każda pestka moreli jest Xing Ren.
